تولید مثل و نگهداری همستر – همستر حیوان خانگی
توضیحات
در این مقاله تولید مثل و نگهداری همستر بررسی خواهد شد:
رفتار جنسی و تولید مثلی همستر:
عادات رفتاری نر بطور ذاتی این گونه است که جنس ماده را در بیرون از لانه برای جفت گیری جستجو میکند. به کمک حس بویایی او را مییابد و بعد از صرف زمان کوتاهی برای جفت گیری به شبکه بزرگ زیر زمینی خود باز میگردد.
این همستر ها یک جفت غدد چربی دارند. که به صورت لکهای تیره در هر پهلو مشخص است هنوز معلوم نیست. که چه مقدار از این غدد متصاعد کننده بو برای ردیابی و نشان گذاری ترشح میشود ولی بهرحال برای یافتن جفت در همستر های طلایی طبیعت که تنها زندگی میکنند ضروری است.
همستر های نر اواسط ماههای فروردین تا خرداد که فصل جفت گیری آنها میباشد وارد قلمرو ماده میشوند و ورود خویش را با بویی که بجا میگذارند نشان میدهند اغلب اوقات با زرو خورد شدید روبرو شده و از طرف ماده به بیرون رانده میشوند و روزها این خشونت ادامه مییابد ولی حیوان نر از رو نمیرود و آنقدر سماجت نشان میدهد تا ماده تسلیم شود. بعد از دو تا سه روز دوباره جدال آغاز میشود.
اگر چه زمان قدرت تولید مثلی از ۱۲ هفتگی تا ۱۲ ماهگی است بهترین سن تولید مثل ۵ تا ۶ ماهگی گزارش شده است. آمیزش دادن همستر طلائی سختتر از جربیل های Mongolian است ولی روش کار یکسان میباشد. آمیزش دادن نر و ماده بهتر است در یک منطقه بیطرف صورت گیرد ولی چنانچه از قفس استفاده میشود ماده باید به نزد نر برده شود و چنانچه ماده پذیرا باشد ۲۰ دقیقه زمانی برای این منظور کافی است.
همانطور که گفته شد ماده بسیار قلمرو طلب است و اگر نابه هنگام مبادرت به این کار شود اقدام به راندن و جنگ و ستیز تا سرحد مرگ میکند مگر اینکه نر توسط صاحبش جدا شود و نجات یابد به همین علت نباید آنها بدون نظارت به حال خود گذاشته شوند.
پوشیدن دستکشهای محکم و ضخیم در این گونه موارد توصیه میشود تا چنانچه شروع به جنگ و نزاع کنند بتوان آنها را از هم جدا نمود که بهر حال کار آسانی هم نیست. چون اغلب افراد فقط یک همستر در یک قفس نگهداری میکنند بندرت آمیزش آنها را مشاهده مینمایند.
همستر ها حیوانات همراه خانوادهای نیستند و در اسارت نیز مانند محیط طبیعی، نر نیاز دارد که به مأوا و آشیانه خصوصی خود، بلافاصله پس از جفت گیری، برگردد و بدین ترتیب تمام مسئولیت والدینی به عهده مادر میافتد.
دوره فحلی:
مادهها حداقل ۴ ساعت هر ۴ روز در طول سال فحل میشوند، مانند تمام جاندارانی که زندگی شبانه دارند (در شب فعال میباشند) مایلاند که نرها را فقط شب هنگام آن هم بعد از ۱۰ شب پذیرا باشند.
حتی برای اشخاص حرفهای هم دشوار است که به یقین بگویند چه موقعی ماده فحل است روش معمولی برای این کار این است که ۵ شبب متوالی آنها را کنار هم قرار میدهند تا اینکه آمیزش صورت پذیرد. چنانچه ناموفق بود بهتر است جفت دیگری پیشنهاد و امتحان گردد. ممکن است مادهای با یک نر خاص جفت نشود و ناهماهنگ باشد ولی با دیگری به راحتی جفت گردد و اگر دیده شد در رویارویی با نر از او دوری میکند و خود را پنهان میسازد بهتر است قبل از اینکه حالت تهاجمی پیدا کند از هم جدایشان کرد.
حالتی که ماده در هنگام فحلی دارد حالت Lordosis است. ستون فقرات خم و بلند شده حالت کمانی به بدن میدهد و یک خیرگی خاص در نگاه و صورت حیوان به چشم میخورد. طول دوره تولید مثلی مادهها ۱۲ ماه و نرها تا ۱۵ ماه است و دوره زندگی در اسارت بطور متوسط ۲ تا ۳ سال است و نرها معمولاً از مادهها بیشتر عمر میکنند. مادهها در صورت زایمان طول عمر کمتری خواهند داشت.
نر و ماده:
متوسط وزن بالغین بین ۱۰۰ تا ۱۵۰ گرم و مادهها کمی بزرگتر از نرها هستند لگن مادهها بزرگتر و بدن گردتر از نرهاست و غدد چربی دار در پهلوهای نر واضحتر است. همستر های طلائی ماده ۱۴ عدد سرپستان دارند که در دو ردیف واقع شده و یک ماده تازه بالغ را هم اینگونه میتوان شناسائی کرد بدین صورت که حیوان در دست گرفته شده و موهای زیرین به آرامی کنار زده شود. در مادهها مجرای تناسلی و مقعد خیلی بهم نزدیک هستند و در نرها فاصله دارند.
در حیوان نر آلت تولید مثلی (۶/۰ تا ۲/۱ سانتیمتر) از مخرج فاصله دارد.
تولید مثل و نگهداری همستر – زایمان و شیر دهی:
نوازدان ۱۶ الی ۲۰ روز پس از جفت گیری متولد میشوند. تعدادشان بین ۶ تا ۱۲ است و تا ۸ هفته پس از تولید آماده جفت گیری میباشند.
جایگاه شیر خواران باید در روز دوازدهم حاملگی برایش مهیا گردد. پس از آن نباید مداخلهای صورت گیرد. باید مقدار مناسبی از علف خشک و نرم تهیه گردد تا او بتواند یک آشیانه با دمای مناسب که در واقع لانهای است. روباز در فضای گرم یا سرپوشیده در شرایط سردتر بسازد. بعد از اینکه نوزادان متولد شدند تا ۱۴ روز نباید هیچ گونه مزاحمتی ایجاد شود. یا نوزادان دستکاری گردند. تعویض غذا و آب و تمیز کردن گوشههای خیس قفس بطور روزمره باید بدون مضطرب کردن و برآشفتن آنها صورت گیرد. و در طول این ۱۴ روز در هنگام نظافت کلی ماده و تولهها میتوانند به یک جعبه انتقال یابند.
در این دوره حساس دو هفتهای چنانچه بیش از حد مزاحمت ایجاد شود. ماده عصبی شده و بعضی از تولهها را میخورد و تعداد را کاهش میدهد. برای جلوگیری از این امر حتی میتوان دور قفس شیشهای را با روزنامه پوشاند تا آرامش حاصل شود.
یک همستر طلائی فقط در صورت داشتن وضعیت مناسب قادر به زایش زیاد در یک وهله خواهد بود. او با تکرار زایمانهای پشت هم خسته و از پا در آمده میشود. نباید انتظار داشت که بیش از سه بار در طول عمرش زایمان کند.
در صورت زایش در خیلی جوانی یا سن بالا تعداد زایشها و کیفیت آن کاهش مییابد. حداقل یک ماه بین زایشهای ماده همستر باید فاصله باشد و نیز نرها هم باید به قدر کفایت استراحت داشته باشند تا نوزادانی با کیفیت خوب حاصل گردد.
تولید مثل و نگهداری همستر – ایجاد کلنی در تولهها:
تمامی تولهها باید در روز ۲۷ از جایگاه شیرخوارگی برداشته شوند. تا هم مادر استراحت کند و هم اینکه از جفت گیری قریب الوقوع (بلوغ جنسی حول و حوش یک ماهگی شروع میشود) با او جلوگیری شود. تولهها باید بر اساس جنس به دو دسته تقسیم گردند.
در ابتدا تولهها قدری ممکن است با هم کنار بیایند ولی در عرض چند هفته باید به زندگی انفرادی خود برسند. آنها در نوع خود بسیار جنگجو هستند. نکته مهم در این است که نوزادان در کمال صلح در کنار هم در طول روز میخوابند. ولی همینها در هنگام شب با هم جنگیده و ممکن است به یکدیگر آسیب برسانند.
تغذیه همستر در دوران بارداری
همستر مادر در طی دوران بارداری و شیردهی نیاز بالایی به مواد مغذی خصوصا پروتئین ها دارد. بهتر است روزانه با تخم مرغ آب پز، مقدار کمی گوشت مرغ یا گوساله پخته و میوه جات و سبزیجات حاوی میزان زیاد ویتامین A و E تغذیه شود.
کلم بروکلی، سیب شیرین، طالبی و نخودفرنگی بهترین گزینه ها هستند. در طی بارداری مقدار زیادی مغز تخم آفتابگردان در اختیار مادر قرار دهید و اجازه دهید تا جایی که می تواند تغذیه کند.
نیازهای پروتئینی حیوان ۶۰ % زمان عادی افزایش می یابد. بارداری و زایمان ۱۴ تا ۲۸ نوزاد انرژی زیادی از همستر مادر می گیرد بنابراین محدودیت غذایی معنایی ندارد. همیشه مقدار زیادی غذا در قفس مادر یا مادر شیرده قرار دهید. اگر حیوان در این دوران احساس کمبود غذا کند دچار استرس هاس شدید می شود و سلامتی اش به خطر می افتد. معمولا همستر مادر به مدت سه هفته به نوزاد ها شیر می دهد.
همسترهای نوزاد بعد از تولد فقط از شیر مادر تغذیه می کنند
اما شما می توانید مقداری غذا هم در قفس برایشان قرار دهید این غذا در ابتدا بهتر است شامل کمی گندم، جو یا حبوبات پخته باشد. دانه ها را بپزید و بصورت کامل در قفس قرار دهید تا مادر و نوزادها از آن تغذیه کنند.
در برخی شرایط خاص مادر می میرد یا گاهی نوزادانش را پس میزند. در این شرایط تغذیه نوزادان کاری بسیار سخت و طاقت فرسا خواهد بود. چه بسا وقت شما را در تمام طول روز بگیرد. مقداری شیر خشک را با مقدار مساوی آب بصورت ۵۰/۵۰ مخلوط کنید سپس تا ۹۰ درجه فارنهایت آن را گرم کرده و با یک سرنگ یا قطره چکان به نوزاد ها بدهید. بهترین شیر در این شرایط شیرخشک سگ ها یا گربه ها است که معمولا در پت شاپ ها به فروش می رسد.
تغذیه نوزاد همستر
برای نژاد کوتوله یا Dwarf سعی کنید هر نیم ساعت یکبار حداقل ۲-۳ قطره شیر به هر نوزاد بدهید و وقتی به سن دو هفتگی رسیدند ۰/۵ سی سی هر یک ساعت یکبار. در طی زمان شیر دادن حبوبات، غلات، دانه ها و سبزیجات تازه را فراموش نکنید. همسترهای نوزاد معمولا در ۵ روزگی استفاده از دندان را شروع می کنند ولی ممکن است تا آن زمان دانه های موجود در قفس را لیس بزنند. می توانید مقداری سنگ نمک کوچک در قفس قرار دهید تا با لیس زدن آن ها سدیم مورد نیاز بدن حیوان تامین شود.
در طی هفته سوم به تدریج نوزادها را از شیر بگیرید و فقط به آنها غذا بدهید.
برای نژاد سوری (Syrian) یا هر نژاد بزرگ دیگر مقدار شیر را باید بیشتر در نظر بگیرید. با ۱ سی سی ۱۲ بار در روز شروع کنید و تا دو هفتگی همین رژیم را ادامه دهید. بعد از دوهفتگی مقدار را به ۲ سی سی ۸ بار در روز افزایش دهید. باز هم غلات و حبوبات و دانه ها فراموش نشود و مانند مورد بالا در طی هفته سوم به تدریج نوزادها را از شیر گرفته و فقط به آنها غذا بدهید.
اگر شما نوزادان همستر را در حال خوردن ادرار سایر همسترهای بالغ مشاهده کردید نگران نباشید. این حالت برای همسترهای نوزاد عادی و حتی ضروری است. معمولا ادرار بالغین حاوی باکترهایی است که برای رشد فلور طبیعی دستگاه گوارش نوزادان ضروری بوده و باعث هضم هرچه بهتر سلولز مواد غذایی می شود. اگر نوزادان همستر مادر ندارند فراموش نکنید مقداری از ادرار همسترهای بالغ در قفس قرار دهید.
نکات تغذیه ای نوزاد همستر
توجه به نکات زیر در رابطه با تغذیه نوزادها لازم است:
به مقدار کافی آب در قفس قرار دهید تا نوزادها دچار دهیدراتاسیون و بی آبی نشوند. ارتفاع تیوب مخصوص آب را تا نزدیکی کف قفس کم کنید. بهتر است از آب جوشیده یا آب معدنی بهداشتی استفاده کنید.
برای رشد هرچه بهتر نوزادها اجازه دهید مادرشان از آنها مراقبت کند تا جاییکه می توانید آرامش مادر را به هم نزنید و به حیوان استرس وارد نکنید.
بزرگ کردن و رسیدن به همسترهای بی مادر بسیار دشوار است و متاسفانه موفقیت کمتری در پی دارد.
بعد از ۳-۴ هفتگی می توانید مادر و نوزادها را از هم جدا کنید. اگر احساس کردید نوزادها هنوز به اندازه کافی بزرگ نشده اند اجازه دهید یک هفته بیشتر با مادرشان باشند.
تخم مرغ آبپز بعد از یک هفتگی در اختیار حیوان قرار دهید.
از آنجایی که موش ها از نظر ژنتیکی شباهت زیادی به همسترها دارند بنابراین موارد بالا با اندکی تفاوت برای نوزاد موش ها هم صدق می کند.
یادمان باشد با همسترها و هر حیوان دیگری مهربان باشیم و با آنها انسان دوستانه رفتار کنیم. این یک وظیفه انسانی است.
در این مقاله همه چیز درباره تولید مثل و نگهداری همستر بررسی شد…
جهت مطالعه مقالات بیشتر به پیج و وبسایت ما سر بزنید.
بهترین کیلینیک دامپزشکی تهران کجاست؟
کیلینیک دامپزشکی روژان
۰۹۱۲۹۲۶۳۰۵۵- ۷۷۴۶۱۳۶۸-۰۲۱
قبل از انجام هرگونه اقدام با دامپزشک خود مشورت نمایید؛ادمین و سایت روژان پت هیچگونه مسئولیتی در قبال اقدامات خودسرانه و عواقب ناشی از آن ندارد.
